Thế giới 2500 năm trước …

Hôm nay tình cờ đọc được, vào năm 500 trước công nguyên, toàn thế giới chỉ có khoảng 100 triệu người, tức là dân số của toàn thế giới vào lúc đó chỉ tương đương với dân số của nước Việt Nam bây giờ.

Nhưng với chỉ 100 triệu người đó, thế giới của quãng những năm 500TCN đã để lại bao nhiêu thứ quí báu cho nền văn minh nhân loại, ví dụ như:

– Những nhà triết học lớn như Siddharta Goutama (mà về sau được người ta gọi là Phật tổ), Khổng Phu Tử (mà ở Văn Miếu ở Hà Nội cũng có tượng thờ),  Heraclitus (nhà triết học Hy Lạp với câu nói nổi tiếng “không ai đặt chân được xuống cùng một dòng sông hai lần”, ám chỉ sự thay đổi của mọi thứ theo thời gian), và Pythagoras (nhà toán học) xuất hiện vào thời gian 500TCN này.

– Một số nền văn minh đã phát triển rực rỡ trong thời gian này: Ai Cập, Hy Lạp, La Mã, với các công trình kiến trúc đồ sộ, và nhiều kiến thức về khoa học và công nghệ (đã sang thời đại đồ sắt, tuy rằng ở những nơi chậm phát triển hơn, ví dụ như Đông Nam Á, vẫn còn là thời đại đồ đồng). Thiên văn học cũng đã phát triển mạnh từ thời đó.

– Các nền cộng hòa và dân chủ đã xuất hiện và phát triển ở một số nơi, như Ấn Độ, Hy Lạp, La Mã. Ở Hy Lạp, các cải cách theo hướng tăng quyền dân chủ đã xảy ra vào quãng thời gian những năm 500TCN này. Ở La Mã, chế độ quân chủ bị lật đổ vào năm 509TCN và được thay thế bằng chế độ cộng hòa.

(Thời 500TCN đó chưa có nước Việt Nam như thời nay, mà mới chỉ có nước Văn Lang, nhỏ thôi, và một phần của nó là nằm ở miền bắc Việt Nam hiện nay còn một phần là nằm ở miền nam Trung Quốc bây giờ. Cũng chưa có các  nước gọi là Trung Quốc, hay Thái Lan, v.v., mà có lẽ là rất nhiều nước hay bộ tộc nhỏ hơn. )

So sánh thế giới cách đây 2500 năm và Việt Nam ngày nay, có một điểm đập vào mắt, đó là: vì sao cũng chỉ với 100 triệu dân, mà thế giới vào năm 500TCN đóng góp được nhiều thứ cho nền văn minh nhân loại thế,  còn Việt Nam của đầu thế kỷ 21 có đóng góp được cái gì đáng kể không ?!

Cái điểm “đáng tự ti” trên lại dẫn đến câu hỏi về thể chế và giáo dục: trong một thế chế và nền giáo dục bóp nghẹt tự do tư tưởng, thì người ta có thể phát triển để đóng góp được gì đáng kể cho văn minh nhân loại không, hay chỉ mưu sinh thôi ?!

http://en.wikipedia.org/wiki/500s_BC_%28decade%29

http://www.timemaps.com/history/world-500bc

Print Friendly

6 comments to Thế giới 2500 năm trước …

  • […] Thế giới 2500 năm trước … (Nguyễn Tiến […]

  • Khổng Tử là “nhà triết học lớn”? Ông ấy có những ý tưởng gì mới mẻ vượt thời đại ngoài tổng kết những khuôn phép lễ nghĩa nhà Chu?

    Hay tại vì “người ta bảo thế”?

  • admin MonsterID Icon admin

    Thế theo cụ NDC thì thế nào mới là lớn? Có ai có ý tưởng nào mới 100% không, hay đều chỉ là sào xáo lại, tổng hợp đúc kết lại từ những cái đã có và rắc thêm chút mắm muối của mình vào đó?

    Nhà triết học lớn, không có nghĩa là những người khác phải bắt chước sống theo họ. Cũng như nhà kiến trúc lớn, không nhất thiết ai cũng phải xây nhà kiểu họ, hay nhà hội họa lớn không nhất thiết ai cũng phải vẽ theo họ, … Nhưng nếu ai có ảnh hưởng lớn, thì tức là lớn. Ảnh hưởng của Khổng Tử thì quá lớn.

    Dù là nhà Chu hay trước đó đã có các tập quán luật lệ, nhưng Khổng Tử là người đúc kết lại thành một hệ thống hẳn hoi. Tất nhiên cái hệ thống đó có nhiều điểm yếu, thời nay có cái khác thay thế rồi, nhưng ai mà xây dựng được cả một hệ thống lý thuyết thì chẳng phải tầm thưởng :)

  • Tịt Mũi MonsterID Icon Tịt Mũi

    Ảnh hưởng của Khổng tử lên cụ Hinh ít hơn ảnh hưởng của giáo sư Châu. Bé là đúng rồi.

  • Thế a?
    ;-)

    Tịt Mũi à, không người bạn nào thay thế được người bạn nào.

    Bằng chứng? Các chàng và các nàng đã bên nhau chán, ấy thế mà trước khi ra đường vẫn cứ phải áo sống giày dép kẻ mắt kẻ mũi đâu ra đấy, để ngóng bạn mới vô hình đó a.

    Này, lâu lâu chưa được chạm cốc lại với Zadmin đấy nha.

    Love you all!

  • thilan MonsterID Icon thilan

    Thưa giáo sư, “lớn” đối với em nghĩa là lớn lao, cao thượng, tức là nó phải làm cho mình cảm thấy “hướng thượng”, còn nếu chỉ là xây dựng nên một hệ thống lý thuyết, có ảnh hưởng rộng, thì em gọi là “giỏi”, “có ảnh hưởng”. Cái lý thuyết của ông Khổng tử nó chật hẹp, ràng buộc, chẳng có gì làm cho ta cảm thấy exalté cả nên em thấy nó không “lớn”, mà ông Khổng tử ông ấy cũng chỉ là nhà triết học vừa vừa thôi!

Leave a Reply

You can use these HTML tags

<a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>

  

  

  

This blog is kept spam free by WP-SpamFree.