(Đây là bài thơ phản chiến nổi tiếng trong thời chiến tranh Việt-Mỹ. Xem bản dịch tiếng Việt phía dưới).
Speaking: The Hero
I did not want to go.
They inducted me.
I did not want to die.
They called me yellow.
I tried to run away.
They courtmartialed me.
I did not shoot.
They said I had no guts.
They ordered the attack.
A shrapnel tore my guts.
I cried in pain.
They carried me to safety.
In safety I died.
They blew taps over me.
They crossed out my name
And buried me under a cross.
They made a speech in my home town.
I was unable to call them liars.
They said I gave my life.
I had struggled to keep it.
They said I set an example
I had tried to run.
They said they were proud of me.
I had been ashamed of them.
They said my mother should be proud.
My mother cried.
I wanted to live.
They called me a coward.
I died a coward.
They called me a hero.
—–
(Bản dịch này dựa trên bản dịch của Xuân Diệu và nguyên bản tiếng Anh)
Người anh hùng nói
Tôi không muốn nhập ngũ
Nhưng chúng bắt tôi đi
Tôi không muốn chết trận
Chúng bảo tôi đớn hèn
Tôi tìm cách bỏ trốn
Tòa án binh chúng xử
Tôi không bắn vào họ
Chúng bảo tôi nhát gan
Chúng ra lệnh xuất kích
Mảnh đạn xé nát ruột tôi
Tôi rên trong đau đớn
Chúng đưa về nơi an toàn
Tôi chết nơi an toàn
Chúng thổi kèn đưa tiễn
Chôn thây dưới thánh giá
Và gạch tên tôi đi
Chúng đọc điếu văn ở quê tôi
Với những lời giả dối
Chúng nói tôi đã hiến đời mình
Tôi thì cố giữ nó
Chúng nói tôi đã thành tấm gương
Tôi thì muốn thoát thân
Chúng nói chúng tự hào về tôi
Tôi xấu hổ về chúng
Chúng nói mẹ tôi đáng tự hào
Nhưng mẹ tôi thì khóc
Tôi đã muốn sống còn
Chúng gọi tôi hèn nhát
Tôi đã chết hèn nhát
Chúng gọi tôi anh hùng
—–
Bản dịch của Xuân Diệu:
Người anh hùng nói
Tôi đã không chịu đi
Chúng bắt tôi vào quân dịch
Tôi đã không muốn chết
Chúng gọi tôi là nhát hèn
Tôi đã tìm cách trốn
Chúng mang tôi ra tòa án binh
Tôi đã không nổ súng
Chúng bảo tôi là không có thớ
Chúng mở cuộc xuất kích
Một viên đạn ngấu nát ruột tôi
Tôi đau quá khóc lên
Chúng đưa tôi vào hầm trú ẩn
Trong hầm tôi đã chết
Chúng lặng lẽ chào tôi
Chúng đã gạch tên tôi
Và chôn tôi dưới một cây thánh giá
Chúng đọc điếu văn trong thành phố tôi sinh
Tôi không thể kêu lên là chúng nói dối
Chúng nói tôi đã cống hiến đời mình
Tôi thì cố mà giữ lại
Chúng nói chúng tự hào về tôi
Tôi thì đã xấu xa đi vì chúng
Tôi đã muốn sống còn
Chúng gọi tôi hèn nhát
Tôi đã chết hèn nhát
Chúng gọi tôi anh hùng

Nay mới biết trang chủ cũng thích thơ, chép lại bài này của nhà thơ Lê Đạt tặng trang chủ:
Bóng chữ
Chia xa rồi anh mới thấy em
Như một thời thơ thiếu nhỏ
Em về trắng đầy cong khung nhớ
Mưa mấy mùa
mây mấy độ thu
Vườn thức một mùi hoa đi vắng
Em vẫn đây mà em ở đâu
Chiều Âu Lâu
bóng chữ động chân cầu
Bài này không chỉ là bài hay nhất của Lê Đạt mà còn là “chìa khóa” để “hiểu” thơ ông. Vì thế mà cả tập thơ mang tên “Bóng chữ”. Phượng nhớ hình như ông giải thích đâu đó rằng đọc thơ ông đừng đọc chữ mà hãy đọc bóng chữ. Anyway, rất khó đọc thuộc thơ Lê Đạt, mặc dù thơ ông ngắn.
Bài này rất thích câu: “Em về trắng đầy cong khung nhớ”.
Người ta hay so sánh Lê Đạt và Thanh Tâm Tuyền, hai tài thơ cùng một thế hệ, nhưng ở hai miền khác nhau. Chép lại bài “Dạ khúc” của Thanh Tâm Tuyền, trang chủ xem có nên so sánh không nhé.
Dạ khúc
Anh sợ những cột đèn đổ xuống
Rồi dây điện cuốn lấy chúng ta
Bóp chết mọi hi vọng
Nên anh dìu em đi xa
Ði đi chúng ta đến công viên
Nơi anh sẽ hôn em đắm đuối
Ôi môi em như mật đắng
Như móng sắc thương đau
Ði đi anh đưa em vào quán rượu
Có một chút Paris
Ðể anh được làm thi sĩ
Hay nửa đêm Hanoi
Anh là thằng điên khùng
Ôm em trong tay mà đã nhớ em ngày sắp tới
Chiếc kèn hát mãi than van
Ðiệu nhạc gầy níu nhau tuyệt vọng
Sao tuổi trẻ quá buồn
như con mắt giận dữ
Sao tuổi trẻ quá buồn
như bàn ghế không bầy
Thôi em hãy đứng dậy
người bán hàng đã ngủ sau quầy
anh đưa em đi trốn
những giày vò ngày mai.
Merci Bích Phượng !
@ Thân gởi anh Nguyễn Tiến Dũng chủ nhà !
và bạn đọc yêu Thơ ….
Tôi THỬ NGHIỆM xem kỹ thuật trang bác Dũng có chơi được mọi cutting-edge web technology như moi trường đa tải hay không ???
NẾU KHÔNG ĐỌC TRỰC TIẾP TẠI :
http://www.hanoiparis.com/construct.php?page=paysagetxt&idfam=9&idpays=84
===== >>> Hmmm, your comment seems a bit spammy. We’re not real big on spam around here.
Please go back and try again
Ngày Cuối Cùng Tại Venise
Nửa Thiên niên kỷ khéo trùng xây
Hơn trăm đảo mộng nhỏ vai gầy
Bốn trăm cầu cong cong mắc cửi
Xinh xắn kiến trúc Venise đây
Angelo & De Vinci (1) . . . dâng hiến
Sáng tạo công trình sư Bậc Thầy
Lừng danh lộng lẫy giáo đường dinh thự
Dưới chân Cầu Than Thở (0) dáng thơ ngây
Chiếc thuyền cong Thành phố nổi trữ tình
Chèo đò hát vang bóng lung linh
Dân ca Ý kinh đào hoa nở
Phà qua đảo nhỏ (1) sóng rập rình
Quảng trường (1) chim câu bay ngàn cánh
Cửa nhà san sát hành lang xinh
Chiều tàn chợt nhớ hương Quê Mẹ
Tóc vàng sương khói mắt xanh tình
Sóng Nước Venise ta lạc lối
Tâm tình lữ khách nhớ xa xôi
Mai sau sẽ trở về chốn cũ
Hạ Long xanh dương ngút chân trời
Venise thần tiên đầy thơ mộng
Hạnh phúc yên bình ấn tượng trong tôi
Chim câu từ biệt du khách Việt
Quần đảo nhân tạo lệ bồi hồi
Nguyễn Hữu Viện
Venise, Tàn Hạ 1986
0. Bridge of Sighs, Pont de Soupirs
1. Michelo Angelo ( Michelangelo BUONARROTI) & Leonardo De Vinci
2. Đảo nhỏ Lido & Quảng trường la basilique Saint-Marc