The herd instinct among forecasters makes sheep look like independent thinkers.
by Edgar R. Fiedler

Bệnh viêm màng túi của Khoa học Việt Nam

Theo báo cáo mới đây của IFS (tổ chức International Foundation for Science đặt tại Thụy Điển), thì lương thấp là trở ngại lớn nhất cho khoa học Viêt Nam phát triển. Đặc biệt là khó thu hút các nhà khoa học trẻ, khi mà lương thấp và điều kiện làm việc kém, khó . . . → Read More: Bệnh viêm màng túi của Khoa học Việt Nam

Điều gì sẽ xảy ra nếu một kẻ lừa đảo trở thành Hiệu trưởng Đại học Quốc gia ?

Nguy cơ “đồ giả bóp chết đồ thật”

Trong khoa học cũng như trong xã hội, việc có trình độ hạn chế (về chuyên môn, hay về một vấn đề nào đó) không phải là một tội lỗi. Không thể đòi hỏi ai cũng phải giỏi như Einstein. Và cũng không nhất thiết phải có bằng cấp cao mới có thể cống hiến được nhiều cho xã hội. Tuy nhiên, việc lừa đảo là một tội lỗi.

Continue reading Điều gì sẽ xảy ra nếu một kẻ lừa đảo trở thành Hiệu trưởng Đại học Quốc gia ?

TT Toán Tài chính và Công nghiệp: buổi hội thảo 28/03

Sáng thứ bẩy, 28/03 Trung Tâm Toán tài chính và công nghiệp Hà nội sẽ tổ chức một hội thảo nhỏ về toán tài chính, với múc đích ra mắt trung tâm và thiết lập các quan hệ hợp tác.

Địa Điểm: Phòng Hội Thảo, Tòa Nhà Thư Viện, ĐHSPHN, đường Xuân Thủy, Hà . . . → Read More: TT Toán Tài chính và Công nghiệp: buổi hội thảo 28/03

Trieste 1991

The time passes by so fast …

Already 18 years since the day I “fled” the Soviet Union

Vietnamese mathematicians at a conference in ICTP, Trieste, 1991.

Bất đẳng thức tứ giác

Hay còn có thể gọi là bất đẳng thức hình chữ nhật

Đây không phải là một bất đẳng thức của hình học phẳng, mà là một bất đẳng thức thú vị trong kinh tế / xã hội. Tôi để ý đến nó trong khi trao đổi về mô hình đô thị với TS Hoàng Hữu Phê (CEO of Vinaconex R&D), và đặt tên nó như vậy. Có lẽ bản thân nó không có gì mới mẻ, người ta đã biết đến nó từ lâu. Nhưng tôi thấy nó rất thú vị, có thể có nhiều ứng dụng thực tế, nên viết ra đây cho khỏi quên.

Ví dụ đầu tiên của BĐT này là việc phân bổ tiền nong & quyền lực. Giả sử là nếu giao 1 trách nhiệm $R$ cho 1 người có trình độ $S$ thì được 1 hiệu quả lợi ích kinh tế/xã hội là $I(R,S)$. (Ta coi hiệu quả là hàm của 2 biến: mức trách nhiệm và trình độ, tạm bỏ qua các biến khác). Giả sử có 2 mức trách nhiệm khác nhau $R_1 < R_2$ cần giao cho 2 người có hai mức trình độ khác nhau $S_1 < S_2$. Khi đó thì (trừ một số ngoại lệ), giao trách nhiệm cao cho người có trình độ cao, và trách nhiệm thấp cho người có trình độ thấp, thì lợi ích kinh tế/xã hội sẽ tốt hơn là làm ngược lại, tức là ta có bất đẳng thức sau:

$I(S_1,R_1) + I(S_2,R_2) > I(S_1,R_2) + I(S_2,R_1)$

Rất tiếc rằng, trong xã hội thực tế, thì $R_2$ lại hay được giao cho $S_1$ còn $R_1$ lại giao cho $S_2$, bởi những “người giao việc” ít tính đến “lợi ích kinh tế/xã hội”, mà tính đến “các lợi ích khác” nhiều hơn. (Cũng chính bởi vậy mà Việt Nam là nước có hiệu quả đầu tư thuôc loại đội sổ thế giới). Cái này khó lòng thay đổi, và nếu ai không cẩn thận, thì sẽ bị bất đẳng thức trên hoặc là biến thành kẻ “tha hóa” hoặc thành kẻ “bất mãn”. Tuy nhiên, có nhiều lĩnh vực khác, mà bất đẳng thức trên có thể đem lại lợi nhuận, mà không cần phải tha hóa hay liếm gót ai.

Continue reading Bất đẳng thức tứ giác

Yên nghỉ trong giấc ngủ của đất

Bài viết tưởng nhớ ông Lê Văn Giạng

Continue reading Yên nghỉ trong giấc ngủ của đất

Ảnh đám tang ông Lê Văn Giạng

Ông Lê Văn Giạng mất vào lúc 22h50′ ngày 15/02/2009, thọ 91 tuổi. Đám tang được cử hành vào sáng ngày thứ tư 18/02/2009 tại Nhà Tang Lễ Bộ Quốc Phòng (Hà Nội).

Dưới đây là một số hình ảnh đám tang. (Chú ý: có thể bấm nút chuột bên phải, rồi bấm view image vào từng ảnh, để phóng to nó lên).

(Còn nhiều ảnh khác, sẽ upload dần)

Gia đình viếng ông:

lvg_funerals_family1

Continue reading Ảnh đám tang ông Lê Văn Giạng

Bài tập về trái phiếu

Một trái phiếu với kỳ hạn 2 năm và lãi suất 10% năm được bán với giá “par”. Hỏi rằng duration của trái phiếu này bằng bao nhiêu ?

Continue reading Bài tập về trái phiếu

Bài bình luận về kinh tế Việt Nam 2009

Đây là bài bình luận của tôi về tình hình kinh tế VN năm 2009. Nhiều nhận định trong đó cho đến nay (3 tháng sau) đã tỏ ra khá đúng đắn (ít ra chính xác hơn nhiều lần so với các số liệu dư báo mà chính phủ & quốc hội hay đưa . . . → Read More: Bài bình luận về kinh tế Việt Nam 2009

Enseigner en Malaisie

Une information intéressante (au moins pour moi-même):

Projet de création en Malaisie d’université franco-malaisienne.

La Malaisie a actuellement un déficit de 4000 postes de docteurs et voudrait accueillir des enseignants étrangers. La grille des salaires est supérieure à ce qu’elle est en France. Les personnes qui seraient intéressées peuvent envoyer un CV à . . . → Read More: Enseigner en Malaisie

Bài viết về toán học VN

Đây là một bài viết đã được đăng lại trên nhiều báo điện tử trong và ngoài nước, và được hàng chục nghìn người đọc. Tuy đã hơi cũ nhưng vẫn còn tính thời sự:

Bài viết về toán học Việt Nam, 02/2006 (pdf file)

(tôi phả post lại, và xóa posts cũ về . . . → Read More: Bài viết về toán học VN

Làm gì để Tia Sáng khỏi bị lu mờ ?

Do gần đây có gửi mấy bài báo đến tạp chí Tia Sáng, nên tôi có hân hạnh được Ban Biên Tập  của Tạp chí mời đến chơi và nói chuyện thân mật với anh Văn Thành (là người “không chức tước” nhưng có thể coi là quyền tổng biên tập), chị Thu Hà (phó tổng biên tập phụ trách xuất bản). Qua đó tôi được biết nhiều khó khăn mà tạp chí đang gặp phải, và xuất hiện trong đầu câu hỏi: Làm sao để Tia Sáng khỏi bị lu mờ (tức là bị trở thành “irrelevant”, chìm trong cái biển báo chí hiện nay) ? Dưới đây là một số nhận xét (khách quan nhất có thể) của tôi về Tia Sáng, và về việc “làm sao để phát triển tờ báo”. Tôi viết dưới tính cách bình luận viên bên ngoài, “điếc không sợ súng” thôi, chứ không dám hy vọng là Tia Sáng sẽ để ý hay làm theo điều gì trong các bình luận đó.

Continue reading Làm gì để Tia Sáng khỏi bị lu mờ ?

Con đường hội nhập thế giới của khoa học Việt Nam

Con đường hội nhập thế giới của khoa học Việt Nam

Nguyễn Tiến Dũng
Xuân Kỷ Sửu, 01/2009

Bài này cũng đã được đăng trên trang web của Tia Sáng từ 01/2009

Quốc tế hóa khoa học

Hai thập kỷ hội nhập với thế giới về kinh tế đã giúp cho Việt Nam phần nào thoát khỏi cảnh nghèo đói bế tắc của những năm 1980. Để trở thành một nước văn minh, Việt Nam cần hội nhập một cách toàn diện, không chỉ về kinh tế mà còn về những mặt khác, trong đó có khoa học. Việt Nam đã đạt được một số thành tích khoa học trong những thập kỷ qua, và đã có những biểu hiện tích cực trong việc hội nhập thế giới, ví dụ như việc gửi SV và NCS đi đào tạo ở các nước tiên tiến theo chương trình 322, việc thành lập Đại học quốc tế Việt-Đức, việc hình thành Quĩ phát triển khoa học và công nghệ quốc gia, việc Bộ KH&CN mua quyền truy cập điện tử tới hơn 2000 tạp chí quốc tế, việc trực tuyến hóa các tạp chí khoa học của Việt Nam, v.v. Tuy nhiên, nền khoa học Việt Nam còn rất nhiều vướng mắc trong quản lý, và thành tích còn rất khiêm tốn so với thế giới. Thậm chí, báo cáo của Đại học Harvard gửi thủ tưởng Nguyễn Tấn Dũng [1] có viết: “Sử dụng mọi thước đo khách quan, dường như nền khoa học và công nghệ của Việt Nam là một thất bại”. Theo một thống kê của GS Phạm Duy Hiển [2] dựa theo cơ sở dữ liệu ISIKNOWLEDGE, tổng số bài báo khoa học công bố quốc tế của Việt Nam trong năm 2007 là 691 bài, chưa bằng 1% của Trung Quốc (81006 bài). Ngay ngành toán học của Việt Nam, được coi là ngành khoa học phát triển tốt nhất, cũng có vị trí rất khiêm tốn trên thế giới [3,4]. Nếu nhìn sang các ngành khoa học khác, ví dụ như cơ học, tình hình có vẻ còn khó khăn hơn nhiều [5]. Con đường hội nhập thế giới của khoa học Việt Nam ắt hẳn còn rất dài và có nhiều trở ngại, cần nhiều thời gian (có thể hàng chục năm hay hàng thế hệ), cần những sự thay đổi đột phá rất lớn, và phụ thuộc nhiều vào tầm nhìn và độ tâm huyết của đội ngũ lãnh đạo ở Việt Nam. Những thế hệ lãnh đạo khoa học mới phải là những trí thức đã từng làm khoa học nghiêm chỉnh thực sự, có tầm nhìn xa và đủ bản lĩnh để tạo ra những thay đổi cơ bản trong việc quản lý khoa học.

Continue reading Con đường hội nhập thế giới của khoa học Việt Nam